Om een website vorm te geven wordt gebruik gemaakt van een aantal technieken. De basis is vrijwel altijd (X)HTML en tekst, daarbij komen zaken als CSS, plaatjes, flash, javascript, java en meer. Voor de layout worden verdere keuzes gemaakt, kleuren, soort afmetingen van het lettertype, afmetingen van het beeldscherm enzovoorts. Samen vormen deze de presentatie en navigatie van de website.
Voor een juiste weergave van een site is dan van belang dat de webbrowser van de gebruiker voldoet aan de eisen van de ontwerper. Helaas is dat lang niet altijd het geval. Wat gebeurt er als een webbrowser bepaalde methoden van de website niet kan of wil ondersteunen: de functionaliteit van de website degradeert, de layout en navigatie zal er anders uitzien. Een vraag die een ontwerper zich moet stellen is in welke mate een site degradeert, hoe vaak die situatie voorkomt en hoe erg dat is.
Het is in ieder geval een foutieve aanname dat de gebruiker zijn instellingen wel even wil of kan aanpassen aan de wensen van de ontwerper.
Veel websites worden ontwerpen voor en getest met internet verkenner. Afhankelijk van de doelgroep van de site maakt 80-90% van de mensen gebruik van deze browser. Er zitten een aantal bijzonderheden in de manier waarop internet explorer omgaat met afmetingen, randen en kantlijnen, websites worden vaak aangepast om aan deze eigenaardigheden tegemoet te komen. Maar hoe zien gebruikers van andere browsers je site?
Veel websites zijn ontwerpen voor een viewport, venstergrote va minimaal 800 pixels breed. Dat lijkt een veilige aanname bij de huidige beeldscherm afmetingen. Maar hoe vaak staat de webbrowser op volle grote? Daarbij komen er steeds meer mobiele apparaten die veel kleiner zijn. Bekijk de site eens op een kleine resolutie.
Laat je javascript van alles doen met de afmetingen en positie van je scherm? Ook dat is iets wat vaak uitgeschakeld wordt.
Aardig wat sites zijn afhankelijk van (automatische) popups. Bijvoorbeeld de bevestiging van een bestelling bij internet winkels. Denk er heel goed over na of het gebruik van een popup echt nodig is, en test het daarna heel goed met verschillende browsers en verschillende add-ons ( als de google toolbar). Veel browsers zijn tegenwoordig uitgerust met 1 of zelfde meerde pop-up blokkers, die de werking van de site kunnen beïnvloeden. Popups die ontstaan door een handmatige actie van de gebruiker worden meestal niet door een blokker gestopt.
Veel sites worden ontworpen met een specifiek lettertype en een bepaalde grote van het lettertype. Wat gebeurt als de instellingen aan de kant van de gebruiker afwijken, bijvoorbeeld omdat deze een groter lettertype kiest ( in IE als Firefox kun je het lettertype vergroten of verkleinen met ctrl + en ctrl –)
Flash kan een gave, mooie en soms ook nuttige aanvulling zijn op een site, maar hoe ziet de site eruit op een browser die geen flash ondersteunt? Sites die voor de weergave en navigatie voor 100% afhankelijk zijn van flash zijn plotseling onzichtbaar. Dit laatste is met name een probleem voor zoekmachines. Vermoedelijk doorzoekt google in beperkte mate ook flash, het wordt in ieder geval in de index opgenomen. In welke mate je ook met flash kunt scoren in google is onduidelijk.
Javascript is niet meer weg te denken uit moderne (D)HTML sites. Kleine en grotere stukjes javascript maken de site aantrekkelijker overzichtelijker en beter. Maar wat als een browser geen javascript ondersteunt? Is de site dan nog steeds te navigeren? Mocht de site javascript afhankelijke navigatie hebben, bijvoorbeeld een menu zorg dan voor een extra stuk navigatie in <noscript> </noscript> tags. Zoekmachines begrijpen nog maar weinig van javascript. Waarschijnlijk kan met name google javascript in beperkte mate interpreteren ( technisch is het niet zo moeilijk om in plaats van de HTML het door javascript gegenereerde DOM te parsen, maar het is de vraag of ze daar de tijd voor hebben bij miljoenen pagina’s).
Voor java geld het zelfde verhaal als voor flash en javascript. Java is een vrij zware applicatie, wordt vaak gebruikt voor onnodige gimiks op een site en heeft zelden toegevoegde waarde. Een afrader.
Een goede manier om je site te testen op de weergave bij het ontbreken van alle fraaie technieken, is het gebruik van de tekst browser lynx. Deze geeft bovendien een aardige weergave van hoe zoekmachines de site zien. Een andere manier is om alle extra’s eens uit te zetten, schakel java en javascript uit, blokkeer het gebruik van de stylesheets, stop het laden van flash en bekijk de site dan nog eens. Is de site nog steeds leesbaar en belangrijker navigeerbaar?
©